HẠ SỐT ĐÚNG CÁCH – CÁC KINH NGHIỆM DÂN GIAN, NÊN HAY KHÔNG ?

HẠ SỐT ĐÚNG CÁCH – CÁC KINH NGHIỆM DÂN GIAN, NÊN HAY KHÔNG ?
I. CÁCH ĐO NHIỆT ĐỘ ĐÚNG :
Nhiệt độ cơ thể được đánh giá chuẩn bằng nhiệt độ ở hậu môn, ở trẻ em có thể được thay thế bằng nhiệt độ ở nách và tai. (Nhiệt độ ở màng nhĩ tai đo khá nhanh và chính xác). Không nên cộng nhiệt độ ở nách cho tương đương với nhiệt độ ở hậu môn mà nên dựa vào giới hạn của nhiệt độ ở từng nơi :
• Hậu môn: 37C ( giới hạn từ 36,6 đến 37,9C).
• Nách: 36,4C ( giới hạn từ 36,6 đến 37,3C)
• Miệng : 36,6 C (giới hạn từ 35,5 đến 37,6C)
• Màng nhĩ tai : 36,6C ( giới hạn từ 35,7 đến 37,5C)
Trước hết các ba mẹ cần nhớ, sốt KHÔNG PHẢI LÀ BỆNH mà là một phản ứng TỐT của cơ thể, vì vậy ba mẹ không nên chăm chăm vào việc hạ sốt mà quên mất để ý đến các triệu chứng khác.
VẬY HẠ SỐT CHO BÉ NHẰM MỤC ĐÍCH GÌ ?
• Làm giảm nguy cơ mất nước ở trẻ (nhất là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ)
• Làm giảm các triệu chứng khó chịu đi kèm ở trẻ
II. CÁC PHƯƠNG PHÁP HẠ SỐT
1. Hạ sốt bằng thuốc.
– Ngoài tác dụng hạ sốt, còn có tác dụng giảm đau (làm giảm các khó chịu đi kèm của bé như đau đầu, đau mỏi cơ khớp do bệnh nền gây ra ) vì vậy đây là phương pháp tối ưu nhất
• Thuốc Acetaminophen (paracetamol) : Hapacol, Tylenol, Efferalgan… : 10-15 mg/kg mỗi 4-6 giờ, một ngày không quá 5 lần.
• Ibuprofen : Advil, Motrin, Nurofen, Ibrafen….5-10mg/kg mỗi 6-8 giờ, một ngày không quá 4 lần. (không dùng cho trẻ dưới 6 tháng )
• Dùng kết hợp hai thuốc có thể có tác dụng hơn 1 chút so với dùng riêng lẻ 1 thuốc tuy nhiên lại có nguy cơ quá liều và tác dụng phụ của cả 2 thuốc vì vậy không được khuyến khích.
• Dùng đường hậu môn có tác dụng tương đương vs đường uống.
2. Phương pháp vật lý
• Mặc quần áo thoáng mát, thấm hút mồ hôi (trừ khí trời quá lạnh).
• Nhiệt độ phòng mát mẻ : bật quạt , mở cửa, điều hòa ở nhiệt độ mát (trong 20 – 25 độ)
• Khuyến khích trẻ uống nước: với trẻ < 6 tháng thì tăng sữa (sữa mẹ hoặc sữa công thức). Với trẻ lớn thì tùy trẻ thích uống nước gì: nước mát, nước dừa, nước cam… hoặc ăn kem cũng được. KHÔNG UỐNG ORESOL, đặc biệt là các loại ORESOL pha sẵn tại hiệu thuốc.
3. Các phương pháp khác ?
1. Lau mát / Sponge bath
Phương pháp này hạ sốt qua cơ chế thải nhiệt qua truyền nhiệt và bay hơi, mà nó không làm ảnh hưởng đến ngưỡng hạ đồi và nguyên nhân gây bệnh. Và nếu làm không ĐÚNG CÁCH có thể gây run, co mạch, tăng chuyển hóa và tăng sốt.
Chính vì vậy mà phương pháp này không được khuyến khích làm. Tuy nhiên nếu trẻ sốt quá cao (≥ 40C), có thể dùng phương pháp này kết hợp sau khi đã dùng thuốc hạ sốt (nếu trẻ thấy thoải mái và thích lau mát, không nên ép trẻ làm trẻ khó chịu hơn)
Vậy lau mát như thế nào là đúng ?
– Nhiệt độ nước : Thấp hơn thân nhiệt của bé 2C (khoảng 37 – 38 độ)
– Nhúng 5 khăn vào thau nước và vắt hơi ráo (khăn xô 30 x 30 cm, thám nước tốt)
– Đặt 2 khăn ở 2 hõm nách, 2 khăn ở 2 bên bẹn và 1 khăn để lau khắp người.
– Không đặt lên trán và ngực.
– Thay khăn mỗi 2-3 phút theo chiều kim đồng hồ.
– Theo dõi nhiệt độ nước ( lúc nào cũng để nước ở nhiệt độ quy định)
– Theo dõi thân nhiệt mỗi 15 – 20 phút
– Ngưng lau mát khi thân nhiệt dưới 38,5 độ
2. Dùng miếng dán hạ sốt
Thành phần của miếng dán hạ sốt chủ yếu là các Hydrogel và thường có thêm các tính dầu như menthol… các chất này có tác dụng hút một lượng nước khá lớn ở vùng da tiếp xúc và làm giảm nhiệt độ da tại chỗ theo cơ chế hấp thụ nhiệ, chính vì vậy mà các mẹ lầm tưởng rằng con đã hạ sốt khi sờ thấy trán trẻ mát hơn. Nhưng thực tế miếng dán hạ sốt không hề có tác dụng hạ sốt mà còn có nguy cơ gây dị ứng da ở những trẻ da mẫn cảm hay có viêm da cơ địa….
 
3. Các kinh nghiệm dân gian – nên hay không ?
• Xông cho bé
HOÀN TOÀN KHÔNG NÊN xông cho bé khi bé đang sốt. Trong não bộ của chúng ta có một trung tâm gọi là trung tâm điều khiển sốt, trung tâm này giúp cơ thể tự điều chỉnh nhiệt độ làm giảm lại phản ứng sốt khi sốt lên quá cao, thường chỉ tối đa 40 – 41 độ. Tuy nhiên, khi nhiệt độ môi trường nóng cực độ ( khi xông hơi hoặc trong xe hơi đóng kín đang đậu ở ngoài trời nóng nực hoặc khi ở ngoài trời thời thiết quá nắng nóng ) thì nhiệt độ cơ thể có thể lên tới 42 độ và hơn, điều này làm tổn thương tới não bộ hoặc gây shock nhiệt.
• Mẹ uống lá tía tô, diếp cá…. cho con bú.
Lá tía tô có chứa chủ yếu là các acid béo chưa bão hòa, chỉ có khoảng 0,2% các chất như perillaldehyd,L-perrilla alcohol, limonen, α-pinen, hydrocumin…được các báo mạng cho rằng có tác dụng hạ sốt. Nhưng các các chất này chưa hề có nghiên cứu có tác dụng hạ sốt và dùng để hạ sốt trên lâm sàng, và các chất này cũng không qua sữa mẹ.
Tuy nhiên, hành động tăng cho trẻ bú mẹ cũng có tác dụng tốt đối với cơn sốt của trẻ.
• Lau người bằng rượu hay cồn
HOÀN TOÀN KHÔNG NÊN lau mát người bằng rượu hay cồn cho trẻ, phương pháp này hoàn toàn không có tác dụng hạ sốt và dẫn đến nguy cơ ngộ độc cồn hay rượu và viêm phổi hít do hít phải cồn.
 
III. KHI NÀO THÌ NÊN ĐI KHÁM ?
Vì sốt KHÔNG PHẢI LÀ BỆNH, mà chỉ là một triệu chứng của bệnh nền, vì vậy cách xử trí tốt nhất đối với trẻ là được tham khảo ý kiến của bác sĩ để tìm ra nguyên nhân gây sốt. Vậy khi nào thì nên cho trẻ đi khám :
• Trẻ dưới 3 tháng tuổi
• Trẻ sốt kéo dài hơn 3 ngày
• Trẻ sốt có kèm theo lừ đừ, quấy khóc, không uống được.
• Trẻ sốt kèm theo thở mệt, thở nhanh, đau tai.
• Sốt có kèm theo co giật.
• Trẻ có các bệnh nền như tim mạch, ung thư hoặc đang điều trị thuốc chống ung thư.
• Hoặc nếu cha mẹ quá lo lắng.
Please follow and like us:
error
bluecare https://bluecare.vn/app

Bấm vào ảnh để tải App Bluecare